25/05/2022
8 câu hỏi thường gặp về bệnh tay chân miệng!
Bác sĩ: Hoàng Văn Tâm
Đợt bày bs Tâm thấy nhiều trẻ đến khám vì chân tay miệng, vì vậy để cung cấp thêm kiến thức cho cộng đồng mình xin trích vài thông tin từ cuốn sách chăm sóc da trọn đời sắp xuất bản:
1. Nguyên nhân gây bệnh?
- Do virus đường ruột: chủ yếu là EV71 và CA16.
- Bệnh chủ yếu gặp ở trẻ < 5 tuổi. Tuy nhiên, bác sĩ Tâm cũng thỉnh thoảng gặp tay chân miệng ở người lớn.
2. Bệnh tay chân miệng lây như thế nào?
- Tiếp xúc gần với người bệnh (như ôm), tiếp xúc với phân các vật thể và bề mặt bị ô nhiễm như chạm vào tay cầm cửa có virus, sau đó chạm vào mắt, miệng hoặc mũi.
- Ngoài ra, người lành có thể nhiễm virus khi nuốt phải nước nhiễm bệnh (như nước bể bơi bị nhiễm bệnh từ phân của người bệnh) hoặc do hít phải chất tiết đường hô hấp khi bệnh nhân ho, hắt hơi.
- Khả năng lây cao nhất trong tuần đầu tiên bị bệnh, ngoài ra có thể lây sau vài tuần sau khi các triệu chứng biến mất.
3. Biểu hiện bệnh?
- Triệu chứng bắt đầu sau khi nhiễm virus 3 - 6 ngày, có thể sốt, chán ăn, đau họng, đau mỏi cơ khớp.
- Sau 1 - 2 ngày xuất hiện các mụn nước ở niêm mạc miệng, các mụn nước có kích thước nhỏ (2 – 3 mm) trên nền viêm đỏ. Các mụn nước trong miệng thường dập vỡ rất nhanh tạo ra các vết trợt loét đau, rát.
- Giai đoạn tiếp tiếp theo xuất hiện các mụn nước ở bàn chân, bàn tay, đôi khi ở mông.
- Các mụn nước thường không đau rát, chúng tồn tại trong vòng 7 - 10 ngày rồi xẹp xuống và tự mất đi kể cả khi không được điều trị.
4. Bệnh nguy hiểm không thưa bác sĩ Tâm?
- Ở miền Nam: năm 2007 có 5719 ca nhiễm, 23 tử vong, năm 2007 có 10.958 ca nhiễm, 25 tử vong.
- Ở miền Bắc: các ca thường nhẹ, có báo cáo 1 ca viêm màng não cấp năm 2003, từ năm 2005-2007 có 7 trường hợp liệt mềm được phân lập dương tính với EV71.
5. Các dấu hiệu nguy hiểm của bệnh?
- Giật mình.
- Sốt cao trên 39 độ hoặc sốt thấp hơn nhưng từ 2 ngày trở lên.
- Các triệu chứng nặng khác: li bì, yếu chi…
6. Con tôi bị bệnh, giờ điều trị bệnh cho cháu thế thế nào?
- Đa số chỉ cần điều trị ở nhà với thể đơn thuần ở da: hạ sốt, bù dịch (uống orezol), dinh dưỡng đầy đủ.
- Một số trường hợp nặng hơn (xuất hiện một trong các dấu hiệu nguy hiểm) phải nhập viện.
7. Đang mùa dịch tay chân miệng, tôi phòng tránh thế nào cho các em bé?
- Cho trẻ nghỉ học nếu đang bị bệnh để tránh lây sang cho trẻ khác.
- Rửa tay thường xuyên với xà phòng và nước sạch.
- Vệ sinh bề mặt nơi trẻ hay tiếp xúc như đồ chơi, tay cầu thang, khoá cửa… Đầu tiên vệ sinh bằng xà phòng và nước, sau đó rửa lại bằng có chứa clo.
- Không hôn trẻ khi mình bị bệnh.
8. Em bé nhà tôi mới bị tay chân miệng cách 6 tháng, sau này bé có bị lại hay không?
- Sau khi khỏi bệnh, cơ thể bệnh nhân có miễn dịch với chủng virus gây bệnh. Một người có thể bị bệnh tay chân miệng nhiều lần nếu lần sau bị nhiễm các chủng virus khác với những lần trước. Vì vậy con bạn hoàn toàn có thể bị lại chân tay miệng nhưng ở chủng khác.
Tài liệu tham khảo
1. https://www.who.int/vietnam/health-topics/hand-foot-and-mouth-disease-(hfmd)
2. Chăm sóc da trọn đời tập 2.
3. Hardin, J., & Haber, R. M. (2015). Onychomadesis: literature review. British Journal of Dermatology, 172(3), 592–596.
4. Hsui-Hiu Chiu (2016). Cutis. 2016 May;97(5):E20-E21
Hand, foot and mouth disease Hand, foot and mouth disease in Viet Nam Hand, foot and mouth disease (HFMD) is a common infectious disease that occurs most often in children, but can also occur in adolescents and occasionally, in adults. In most cases, the disease is mild and self-limiting, with commo...
