25/02/2026
💥💥💥 SAU MỔ TUYẾN GIÁP CÓ CẦN KIÊNG XÔI, BÁNH CHƯNG?
Những ngày Tết, khi xôi, bánh chưng và các món từ gạo nếp trở nên phổ biến, không ít bệnh nhân sau phẫu thuật lại băn khoăn: “Liệu ăn đồ nếp có dễ gây sẹo lồi không?”. Bài viết dưới đây sẽ giúp giải đáp các thắc mắc về vấn đề này để người bệnh có thể yên tâm sử dụng thực phẩm đồ nếp trong ngày Tết.
🔸Sẹo lồi (keloid) là kết quả của quá trình lành vết thương bất thường với sự tăng sinh collagen vượt mức so với nhu cầu phục hồi bình thường. Các yếu tố góp phần vào sự hình thành sẹo lồi bao gồm
• Cơ địa và yếu tố di truyền
• Mức độ tổn thương mô khi phẫu thuật
• Tình trạng viêm nhiễm sau mổ
• Yếu tố nội tiết và môi trường
• Cách chăm sóc vết thương
Về cơ chế bệnh sinh, trong quá trình lành vết thương, các yếu tố tăng trưởng như transforming growth factorβ (TGFβ) và insulinlike growth factor1 (IGF1) đóng vai trò chủ chốt trong việc điều hòa tổng hợp collagen. Khi sự điều hòa này mất cân bằng, collagen có thể tăng sinh quá mức, dẫn đến hình thành sẹo lồi.
🔸Gạo nếp có ảnh hưởng đến quá trình lành thương?
Gạo nếp chứa chủ yếu là tinh bột amylopectin, tạo độ dẻo cao và có chỉ số đường huyết (GI) tương đối lớn. Một số ý kiến cho rằng thực phẩm có GI cao có thể làm tăng phản ứng viêm hoặc ảnh hưởng đến quá trình lành vết thương.
Tuy nhiên, cho đến nay chưa có nghiên cứu lâm sàng đáng tin cậy nào chứng minh việc tiêu thụ gạo nếp làm tăng nguy cơ hình thành sẹo lồi.
👨⚕️Theo ThS.BSNT Nguyễn Xuân Hiền – Trung tâm Ung bướu và Chăm sóc giảm nhẹ, Bệnh viện Đại học Y Hà Nội, hiện chưa có bằng chứng khoa học xác nhận mối liên hệ trực tiếp giữa việc ăn các món từ gạo nếp như xôi, bánh chưng và nguy cơ sẹo lồi sau phẫu thuật. “Quá trình hình thành sẹo lồi phụ thuộc chủ yếu vào cơ địa, yếu tố di truyền, mức độ tổn thương mô và cách chăm sóc vết thương sau mổ”, bác sĩ cho biết.
🔸Vì sao vẫn có quan niệm cần kiêng đồ nếp?
Trong dân gian, gạo nếp thường được cho là có tính “nóng”, dễ làm vết thương “mưng mủ” hoặc lâu lành. Quan niệm này xuất phát từ kinh nghiệm truyền miệng và một số quan điểm của y học cổ truyền.
Tuy nhiên, theo y học hiện đại, chế độ ăn chỉ đóng vai trò hỗ trợ quá trình hồi phục thông qua việc cung cấp dinh dưỡng đầy đủ và kiểm soát phản ứng viêm. Yếu tố quyết định sẹo lồi vẫn là đặc điểm sinh học của từng cá nhân và quá trình chăm sóc vết mổ.
🔸Khuyến cáo dành cho người bệnh sau mổ tuyến giáp
Dù quan niệm dân gian cho rằng nên kiêng các món ăn từ gạo nếp khi có vết thương hở, nhưng theo các nghiên cứu hiện có, việc hình thành sẹo lồi chủ yếu phụ thuộc vào các yếu tố nội tại của cơ thể và quy trình chăm sóc vết thương. Để hạn chế nguy cơ sẹo xấu, người bệnh nên:
- Tuân thủ quy trình chăm sóc vết thương: Tuân thủ đúng các quy trình vệ sinh và chăm sóc vết thương theo chỉ dẫn của bác sĩ để đảm bảo quá trình lành vết thương diễn ra ổn định.
- Duy trì chế độ ăn cân bằng: Bổ sung đầy đủ vitamin (đặc biệt là vitamin C, E) và khoáng chất (như kẽm, sắt) giúp hỗ trợ quá trình sản sinh collagen lành mạnh.
- Tham khảo ý kiến chuyên gia: Nếu có những lo ngại đặc biệt về chế độ ăn hoặc tình trạng sẹo, bệnh nhân nên trao đổi trực tiếp với bác sĩ chuyên khoa da liễu hay phẫu thuật để nhận được lời khuyên phù hợp.
📌Mặc dù nhiều quan niệm dân gian gắn liền với việc ăn gạo nếp và nguy cơ hình thành sẹo lồi, tuy nhiên hiện nay chưa có nghiên cứu khoa học nào cho thấy một mối liên hệ trực tiếp, rõ ràng ủng hộ quan điểm này. Các yếu tố chủ yếu quyết định quá trình hình thành sẹo lồi vẫn là di truyền, phản ứng viêm và cách chăm sóc vết thương. Do đó, bệnh nhân cần duy trì một chế độ ăn uống cân bằng, tập trung vào việc cung cấp đầy đủ dinh dưỡng cần thiết cho quá trình lành vết thương, thay vì lo lắng quá mức về việc ăn gạo nếp.
--------------------------------------
♦️ Bệnh Viện Đại Học Y Hà Nội
🏥Địa chỉ:
- Cơ sở Tôn Thất Tùng: Số 1 Tôn Thất Tùng, Kim Liên, Hà Nội
- Cơ sở Cầu Giấy: Số 10 Trương Công Giai, Cầu Giấy, Hà Nội
- Cơ sở Hoàng Mai: Ngõ 587 Tam Trinh, Hoàng Mai, Hà Nội
☎Tổng đài tư vấn và đặt lịch khám: 𝟏𝟗𝟎𝟎𝟔𝟒𝟐𝟐
