Dr.Nguyễn Chí Phồn

26/12/2025

22/12/2025

🔍 SIÊU ÂM QUÝ 1 – BỘ “CHECKLIST” QUAN TRỌNG NHẤT ĐỂ KHÔNG BỎ SÓT DỊ TẬT
Trong tam cá nguyệt 1, chỉ với vài mặt cắt chuẩn, chúng ta có thể phát hiện phần lớn bất thường nặng của thai. Bộ hình dưới đây chính là chuỗi mặt cắt quan trọng nhất mà một bác sĩ siêu âm hình thái học cần thực hiện.
🩻 1. Đo CRL – xác tuổi thai chuẩn nhất
Cắt dọc giữa, duỗi người tối ưu.
Đây là “vàng chuẩn” của tuổi thai trong T1.
🧠 2. Đầu – não: phải đủ mặt cắt
Hộp sọ đóng kín.
Não giữa, tình trạng liềm đại não.
Hình thái bán cầu và đường giữa.
🧬 3. Mặt – cổ: NT, xương mũi, mặt bên
Đo NT đúng tiêu chuẩn.
Xương mũi: có hay không?
Góc mặt và cấu trúc hàm – môi.
❤️ 4. Tim thai – “Trọn bộ” sàng lọc
Nhịp tim bằng Doppler xung (không dùng Doppler màu để đo nhịp).
4 buồng.
Ba mạch máu – khí quản (3VT).
Động mạch chủ – động mạch phổi giao nhau.
Ductal arch, aortic arch khi cần.
🫁 5. Lồng ngực – bụng
Kiểm tra vị trí dạ dày, bàng quang, cơ hoành.
Situs abdominalis (dạ dày bên trái là cực kỳ quan trọng).
🦴 6. Cột sống – chi
Cột sống chạy thẳng, liên tục.
Hai xương trụ – quay (ulna – radius).
Đùi, chày – mác đầy đủ.
🔄 7. Các cấu trúc phụ
Dây rốn 3 mạch.
Cổ tử cung (đặc biệt khi siêu âm đầu dò).
🎯 Tại sao quý 1 lại quan trọng đến vậy?
60% dị tật nặng có thể phát hiện trước 14 tuần.
Cho phép tư vấn sớm, chọn chiến lược theo dõi tối ưu.
Hạn chế nguy cơ bỏ sót các dị tật tim và bất thường NST.
💬 Kết luận của tôi – Một người làm siêu âm hình thái lâu năm:
👉 Quý 1 không phải chỉ có NT.
👉 Quý 1 là một cuộc khám hình thái hoàn chỉnh.
👉 Thực hiện đúng chuẩn, đúng mặt cắt = giảm tối đa nguy cơ chẩn đoán muộn.
#️⃣
iFulA
😷

21/12/2025

🔍 BÀNG QUANG THAI NHI – CHỈ LÀ MỘT ĐỐM ĐEN NHỎ, NHƯNG LẠI CẢNH BÁO NHIỀU ĐIỀU LỚN 💧🤰
Trong siêu âm hình thái, bàng quang là một cấu trúc nhỏ nhưng không bao giờ được xem nhẹ. Chỉ cần quan sát đúng thời điểm, chúng ta có thể phát hiện sớm các bất thường nghiêm trọng của hệ tiết niệu – sinh dục.
🟦 BÀNG QUANG BÌNH THƯỜNG NHƯ THẾ NÀO?
Thấy rõ từ tuần 12.
Làm đầy – rỗng mỗi 20–30 phút.
Kích thước tăng dần theo tuổi thai (trung bình 10–28 mm).
Đây là dấu hiệu đơn giản nhưng phản ánh một thai nhi đang hoạt động bài tiết tốt.
❗ KHI NÀO BẮT ĐẦU LO LẮNG?
🔸 Không thấy bàng quang?
Nếu lặp lại nhiều lần mà vẫn không thấy – nhất là khi có thiểu ối – cần nghĩ ngay đến:
Không có thận bẩm sinh.
Dị dạng tiết niệu dưới nặng.
Cloacal exstrophy.
Đây đều là các bất thường cực kỳ nghiêm trọng.
🔸 Bàng quang to bất thường (Megacystis)
7 mm ở tuần 11–13
15 mm sau tuần 20
→ Gợi ý tắc nghẽn niệu đạo dưới (LUTO) – thường gặp nhất: van niệu đạo sau ở thai trai.
Nếu không phát hiện sớm → nguy cơ loạn sản thận, thiểu sản phổi, tử vong sau sinh.
Ngoài ra, megacystis nhẹ còn có thể liên quan đến trisomy 13, 18, 21 → cần kết hợp thêm NIPT hoặc chọc ối.
👶 LỜI NHẮN TỪ NGƯỜI LÀM CHẨN ĐOÁN TRƯỚC SINH
Đừng xem nhẹ “một chấm nhỏ trong bụng thai” – đó có thể là chìa khóa cứu cả thai kỳ.
Siêu âm đúng mốc (12–13w, 20–22w, 30–32w) có thể thay đổi toàn bộ tiên lượng của bé.
Một quan sát nhỏ hôm nay có thể tránh một biến chứng lớn ngày mai.

hMEFN
👖

21/12/2025

Nhận miễn phí ngay (Số lượng có hạn)

21/12/2025

🟡 Prenasal Thickness – Một dấu hiệu nhỏ nhưng cực kỳ quan trọng trong sàng lọc Trisomy 21 ở quý 1!
Trong siêu âm quý 1, ngoài xương mũi và NT, một marker đang ngày càng được chú ý là độ dày trước mũi (Prenasal Thickness – PNT). Đây là lớp da phía trước mũi – vùng giữa chóp mũi và da phủ.
🔍 Bình thường:
– Da trước mũi mỏng
– Xương mũi dài
→ Tỷ số PNT / chiều dài xương mũi ≈ 0,6
🧬 Trisomy 21:
– Da trước mũi dày lên
– Xương mũi ngắn lại
→ Tỷ số > 0,8 → cảnh báo nguy cơ cao T21.
📌 Điểm mạnh:
Dùng tỷ số thay vì giá trị đơn lẻ → giảm dương tính giả, đặc biệt ở nhóm thai khó đo xương mũi.
➡️ Chỉ một lát cắt mặt dọc chuẩn đã có thể hỗ trợ bạn phát hiện sớm những bất thường nhiễm sắc thể quan trọng.

asot
💐

20/12/2025

Holoprosencephaly thể phân thùy (lobar/semilobar) là nhóm dị tật rất dễ bị bỏ sót trên siêu âm vì các dấu hiệu thường kín đáo, không điển hình.
Dấu hiệu quan trọng nhất cần nhớ: mất phức hợp sừng trán – cavum septi pellucidi. Khi phức hợp này không xuất hiện như bình thường, đặc biệt ở mặt cắt não chuẩn, bác sĩ phải nghĩ ngay đến khả năng rối loạn phân tách bán cầu đại não.
Những trường hợp nhẹ có thể vẫn còn vách liên bán cầu một phần, khiến hình ảnh dễ gây nhầm lẫn với não bình thường. Do đó, chỉ một chi tiết rất nhỏ cũng quyết định cả chẩn đoán.
Siêu âm thần kinh thai: không chỉ nhìn, mà phải hiểu cấu trúc.

mnxo
🔟

20/12/2025

⏳ Một trong những phần “khó nuốt” nhất của phôi tim: Vách nguyên phát – vách thứ phát được hình thành như thế nào?

🔬 1. Septum primum – Vách nguyên phát
Xuất phát từ nóc nhĩ chung, mọc xuống phía đệm nội mạc (endocardial cushion).
Khoảng hở ban đầu giữa septum primum và đệm nội mạc gọi là ostium primum.
Khi septum primum gần khép kín, phần trên của nó thoái triển tạo ra ostium secundum.
🔬 2. Septum secundum – Vách thứ phát
Hình thành bên phải septum primum, dày và cứng hơn.
Tạo một khe hở không hoàn toàn — foramen ovale, cho phép máu từ nhĩ phải → nhĩ trái trong thai kỳ.
Lá van của foramen ovale chính là phần còn lại của septum primum.
🫀 Sau sinh điều gì xảy ra?
Áp lực nhĩ trái tăng → ép van foramen ovale áp vào septum secundum → đóng lại.
Nếu không đóng hoàn toàn sẽ thành PFO (patent foramen ovale) — thường lành tính.
Rối loạn trong các bước trên tạo ra nhiều dạng ASD (atrial septal defect):
Ostium primum ASD
Ostium secundum ASD
Sinus venosus ASD
Unroofed coronary sinus
📌 Ý nghĩa siêu âm tim thai
Hiểu quá trình này giúp đọc đúng mặt cắt bốn buồng và mặt cắt trục dài nhĩ phải.
Nắm cơ chế sinh phôi → tránh nhầm lẫn PFO sinh lý với ASD bệnh lý.
Đánh giá vách liên nhĩ trong quý 2–3 cần lưu ý vị trí, dòng chảy, kích thước lỗ và hướng shunt.
#️⃣
nhuE
☠️

19/12/2025

4 mặt cắt tim thai bắt buộc khi sàng lọc tim quý 1 – nếu thiếu, nguy cơ bỏ sót dị tật rất cao
Siêu âm tim thai trong 3 tháng đầu không chỉ “ngắm tim đập” — đây là giai đoạn vàng để phát hiện sớm những dị tật tim nặng. Để đánh giá đúng, có 4 mặt cắt cốt lõi mà bất kỳ khảo sát nào cũng cần có:
1️⃣ Mặt cắt đo chu vi bụng – xác định situs (A)
Mục tiêu: xem dạ dày nằm bên trái và tim – gan đúng vị trí.
Dấu hiệu: dạ dày (*) ở bên trái giúp loại trừ situs inversus, heterotaxy – nhóm dị tật thường đi kèm bất thường tim phức tạp.
2️⃣ Mặt cắt 4 buồng tim 2D (B)
Đánh giá: kích thước buồng tim, vách liên thất, trục tim.
Đây là mặt cắt quan trọng nhất để phát hiện thiểu sản tim trái/phải, thông liên thất lớn, bất đối xứng hai bên…
3️⃣ Mặt cắt 4 buồng + Doppler màu trong thì tâm trương (C)
Mục tiêu: xem dòng máu đổ vào thất trái – phải.
Giúp nhận diện sớm: hẹp van nhĩ-thất, bất thường dòng đổ, rối loạn phát triển buồng tim.
4️⃣ Mặt cắt 3 mạch máu – khí quản + Doppler màu thì tâm thu (D)
Hai dòng xanh – đỏ của động mạch phổi (PA) và động mạch chủ (Ao) phải song song – giao nhau đúng giải phẫu.
Đây là chìa khóa phát hiện các dị tật outflow:
➤ TGA (đảo gốc động mạch)
➤ Truncus
➤ Tetralogy of Fallot sớm
➤ Bất tương xứng PA–Ao
💡 Lời khuyên lâm sàng
Việc nắm và thực hành đúng 4 mặt cắt này giúp tăng đáng kể khả năng phát hiện sớm các bệnh tim bẩm sinh — ngay từ 11–13+6 tuần, khi tiên lượng và hướng xử trí sau đó còn rất quan trọng.

eDbja
🧀

19/12/2025

⭐ Down Syndrome – Không chỉ có Trisomy 21
Khi nói đến hội chứng Down, hầu hết mọi người đều nghĩ đến trisomy 21 kinh điển.
Nhưng thực tế, Down syndrome có 3 thể, mỗi thể mang ý nghĩa khác nhau về tiên lượng và di truyền.
1️⃣ Trisomy 21 – Thể kinh điển (≈95%)
Tất cả tế bào đều có 3 nhiễm sắc thể số 21.
Đa số là ngẫu nhiên, không do di truyền từ bố mẹ.
Đây là thể gặp nhiều nhất trong lâm sàng và siêu âm.
2️⃣ Translocation Down Syndrome (≈2–4%)
NST 21 thừa không đứng một mình mà gắn sang NST khác (thường là 14 hoặc 21).
📌 Quan trọng: Có thể do bố hoặc mẹ là người mang chuyển đoạn cân bằng (balanced translocation).
→ Nguy cơ tái phát cho lần mang thai sau cao hơn.
3️⃣ Mosaic Down Syndrome (≈1–3%)
Chỉ một phần tế bào có trisomy 21.
Triệu chứng thường nhẹ hơn, nhưng mức độ rất thay đổi tùy tỉ lệ tế bào bất thường.
🔍 Dấu hiệu siêu âm gợi ý Down (markers)
Một số markers hay gặp:
ARSA
Xương mũi ngắn/không thấy
Nuchal fold dày
Echogenic bowel
Clinodactyly (ngón 5 cong)
Sandal gap
EIF (Intracardiac focus)
Thận ứ nhẹ
Xương dài ngắn
Tăng góc chậu
… và nhiều marker mềm khác.
Không có marker ≠ loại trừ hoàn toàn.
Có marker ≠ chắc chắn Down.
➡️ Điều quan trọng là đánh giá tổng hợp + xét nghiệm di truyền.
⭐ Down syndrome không chỉ là “thừa 1 NST 21” – đó là cả một quang phổ di truyền với 3 cơ chế hoàn toàn khác nhau.

Gpz
🍰

18/12/2025

🔍 ARSA là gì?
Thay vì tách ra từ cung ĐMC bên phải như bình thường, động mạch dưới đòn phải lại đi vòng ra sau khí – thực quản, tạo nên đường đi bất thường.
📌 Gợi ý trên siêu âm:
– Pa và AA không còn song song chuẩn.
– Một mạch máu đi “lạc trục”, vòng phía sau → chính là ARSA.
– Doppler màu giúp nhìn rõ dòng đi chếch từ sau ra trước.
💡 Giá trị lâm sàng:
ARSA có thể đơn độc, nhưng cũng liên quan:
– Trisomy 21
– Dị tật cung ĐMC
– Bất thường tim bẩm sinh khác
👉 Vì vậy, bỏ sót ARSA = bỏ lỡ một chỉ điểm quan trọng của tam cá nguyệt 2.
Chỉ một cú xoay đầu dò, bạn có thể nhìn thấy cả một dị dạng mạch máu ẩn nấp.
Đúng góc – đúng bệnh!

zeaYH
🇧🇸

18/12/2025

⭐ ASD – Khi vách liên nhĩ không khép đúng: nhỏ nhưng hậu quả không nhỏ
Nhìn đơn giản là một “lỗ” giữa hai buồng nhĩ, nhưng phía sau ASD là cả một quá trình phôi thai học phức tạp — nơi septum primum và septum secundum phải hình thành theo trình tự hoàn hảo.
Chỉ cần “lỗi nhẹ” trong quá trình đóng các lỗ ostium primum, ostium secundum, hoặc sự hợp nhất của các đệm nội mạc → hậu quả là một lỗ thông liên nhĩ thật sự, khác hoàn toàn với PFO (foramen ovale còn lỗ) vốn thường sinh lý.
📌 4 thể ASD chính
1️⃣ Secundum ASD – hay gặp nhất (~75%)
– Do thiếu hụt septum secundum hoặc quá tiêu septum primum.
2️⃣ Primum ASD
– Thuộc nhóm dị tật đệm nội mạc, thường kèm bất thường van hai lá.
3️⃣ Sinus venosus ASD
– Lỗ thông nằm gần chỗ đổ TM phổi, hay kèm tĩnh mạch phổi lạc chỗ.
4️⃣ Coronary sinus ASD / Unroofed coronary sinus
– Hiếm gặp nhất, khó phát hiện hơn.
📌 Vì sao quan trọng?
ASD làm máu trái → phải, lâu dài gây:
– Giãn nhĩ phải, thất phải
– Tăng áp phổi
– Rối loạn nhịp
– Suy tim phải
📌 Trên siêu âm thai – khi nào nghi ASD?
– Vách liên nhĩ “mỏng”, không thấy vạt septum rõ
– Dòng shunt bất thường qua FO
– Buồng nhĩ phải lớn hơn mức mong đợi
– Kèm bất thường tĩnh mạch phổi (gợi ý sinus venosus ASD)
📌 Điểm nhấn “đinh”
PFO ≠ ASD.
PFO là sinh lý, ASD là bệnh lý thực sự.

axogT
🕘

17/12/2025

⭐ **Fetal Nasal Bone – Xương mũi thai nhi
Nhỏ nhưng không bao giờ là “đơn giản”**
Xương mũi là một trong những cấu trúc quan trọng nhất khi tầm soát hình thái thai 11–14 tuần. Nghe thì dễ: “Có hay không?”. Nhưng thực tế, để kết luận chính xác lại không hề đơn giản.
Ở giai đoạn này, hình thành mặt diễn ra cực nhanh – từ các gờ mũi bên, mũi giữa, tối đa hóa xương hàm – và xương mũi chỉ là một dải phản âm mỏng, dễ bị bỏ sót hoặc nhầm với da mũi.
📌 Khi nào nhìn thấy được?
– Thường rõ nhất từ CRL 45–85 mm.
– Trên mặt cắt đứng dọc chuẩn, phải thấy 3 vạch: da mũi – xương mũi – chóp mũi.
– Thiếu vạch giữa (xương mũi) không đồng nghĩa bất thường, nhưng là dấu hiệu nguy cơ cao cần đánh giá thêm.
📌 Ý nghĩa lâm sàng:
– Xương mũi liên quan chặt chẽ đến nguy cơ lệch bội, đặc biệt trisomy 21.
– Nhưng cũng có trường hợp hoàn toàn bình thường dù xương mũi ngắn hoặc khó thấy (do tư thế, góc chiếu, cấu trúc giải phẫu).
📌 Lưu ý cho bác sĩ siêu âm:
– Chỉ kết luận khi mặt cắt chuẩn thật sự.
– Xem lặp lại nhiều góc, tránh bóng cản hoặc ép đầu thai quá mức.
– Nếu nghi vấn → kết hợp NT, ductus venosus, tricuspid regurgitation hoặc cần thiết thì làm thêm xét nghiệm NIPT/MSS.
Một vạch sáng nhỏ – nhưng là “người gác cổng” quan trọng của di truyền thai nhi.
Đơn giản, nhưng chưa bao giờ dễ dàng!

SWJEl
😿