02/06/2025
SỎI BÀNG QUANG (VESICAL CALCULI)
Sỏi bàng quang là tình trạng hình thành tinh thể khoáng chất rắn trong lòng bàng quang, do lắng đọng chất khoáng trong nước tiểu. Sỏi có thể hình thành tại chỗ hoặc là sỏi từ thận, niệu quản rơi xuống và lưu lại trong bàng quang.
NGUYÊN NHÂN
1. Ứ đọng nước tiểu:
- Hẹp niệu đạo
- Phì đại tuyến tiền liệt (u xơ TTL)
- Tổn thương thần kinh bàng quang (bàng quang thần kinh).
- Sử dụng ống thông tiểu lâu dài.
2. Dị vật trong bàng quang:
- Catheter niệu đạo
- Vật lạ nội khoa (stent niệu, vòng tránh thai lạc vị trí).
3. Nhiễm trùng đường tiết niệu mạn tính:
- Vi khuẩn urease (+) làm tăng pH nước tiểu → kết tủa struvite.
4. Chuyển hóa và chế độ ăn:
- Tăng calci niệu, oxalat niệu
- Uống ít nước, ăn nhiều đạm – muối – oxalat.
TRIỆU CHỨNG LÂM SÀNG
Sỏi bàng quang có thể không triệu chứng, hoặc biểu hiện rõ rệt khi kích thước lớn hay gây tổn thương niêm mạc:
- Tiểu khó, tiểu ngắt quãng
- Tiểu buốt, tiểu rắt, tiểu nhiều lần
- Tiểu ra máu (đại thể hoặc vi thể)
- Đau vùng hạ vị, tăng khi đi tiểu hoặc vận động
- Dòng tiểu ngừng đột ngột khi sỏi chèn lỗ niệu đạo (gọi là "hội chứng ngắt dòng").
- Nhiễm trùng tiểu tái phát
- Ở nam giới: Đau lan xuống đầu dương vật.
📌 Trong trường hợp sỏi gây tắc nghẽn hoàn toàn, người bệnh có thể bị bí tiểu cấp – cần can thiệp cấp cứu.
Đỗ Trường Thành
Bác Sĩ Thành - Tiết Niệu
Bệnh Viện Hữu Nghị Việt Đức