14/12/2025
CÓ PHẢI Y KHOA LÂM SÀNG ĐÃ CHẾT?..................................
Thời mới bước chân vào trường Y, đã nghe loáng thoáng thuật ngữ AI (Artificial Intelligence - Trí tuệ nhân tạo) nhưng hầu như chỉ có 1 khái niệm duy nhất: nó liên quan đến máy tính và khoa học máy tính. Chấm hết!
Trong vòng vài năm trở lại đây, AI tràn ngập các ngõ ngách y khoa nói riêng và các ngành khoa học khác nói chung. AI hỗ trợ sinh viên y khoa, bác sĩ lâm sàng, kỹ thuật viên và nghiên cứu viên rất nhiều. Mình cũng là người sử dụng AI nhiều trong soạn bài dạy, bài báo cáo, tìm kiếm tài liệu y văn...và rất nhiều cái khác nữa.
Trong các chương trình hội thảo, hội nghị Y khoa chuyên ngành gần đây, hầu hết đều có 1 hoặc vài phiên về AI trong y khoa. Nói về AI, có thể tóm gọn trong 2 chữ "TUYỆT VỜI" nhưng kèm 5 chữ "KHÔNG PHẢI LÀ TẤT CẢ"! Đã có giai đoạn người ta vẽ bức tranh trong trí tưởng tượng rằng AI có thể thay thế BS để đưa ra quyết định: chỉ cần nhập dữ liệu của bệnh nhân cùng các kết quả xét nghiệm thì AI sẽ tổng hợp, phân tích, đưa ra chẩn đoán và phác đồ điều trị. Điều đó CÓ THỂ, nhưng phải hết sức cẩn thận vì kèm theo yếu tố VIỄN VONG!
Y khoa lâm sàng: người BS với các kỹ năng hỏi & thăm khám (lâm sàng), tận mắt nhìn và phân tích các kết quả xét nghiệm (cận lâm sàng), dùng trí tuệ bản thân với tư duy logic và lập luận khoa học...để đưa ra quyết định (chẩn đoán, điều trị, tiên lượng) là căn bản, là gốc rễ của y khoa, là thành tố không thể thay thế được của y khoa.
Xin kể mọi người nghe 1 câu chuyện cách đây không lâu: 1 BN nam trẻ tuổi được gởi qua làm siêu âm tim vì các ngón tay bệnh nhân bị tím, nghi ngờ có bệnh tim bẩm sinh. Trong ánh sáng lờ mờ của phòng siêu âm:
- BS: Em bị sao mà đi khám vậy?
- BN: Dạ, em đi khám tổng quát
- BS: Dạo này có mệt, khó thở gì ko em? Trước giờ em có bệnh tim gì ko?
- BN: Dạ, hoàn toàn ko (câu nào cũng "Dạ", dễ thương hết sức!)
Ráng rà cho thiệt là kỹ để tìm bệnh tim bẩm sinh, nhưng tim em nó là 1 trái tim lành lặn.
Đâu, đưa tay ra cho anh coi cái coi nè. Nói thư ký mở đèn lên cho sáng, săm soi kỹ bàn tay bệnh nhân:
- Không có ngón tay dùi trống và móng tay khum (dấu hiệu thường gặp trong tim bẩm sinh tím).
- Không phải tím mà là màu xanh đậm: chỉ bị xanh khu trú tại 1/2 giữa của giường móng, chỗ phần móng tay tiếp xúc với giường móng bên dưới; phần viền móng tay cũng bị dính màu xanh.
==> Cái này không phải tím, cũng không phải bệnh gây thay đổi màu sắc móng mà là do móng tay bị dính màu!!!
BS: Em ơi, ở nhà em có xức thuốc gì có màu ko em?
BN: Dạ, em bị mụn nên ông anh cho tuýp kem bôi trị mụn màu xanh. Em lấy bôi lên lưng mỗi ngày.
BS: À, hèn chi.....
@@@@
Tui thì không biết nhập những cái này vào AI thì nó cho ra kết quả gì, nhưng chỉ cần cái nắm tay bệnh nhân cùng vài dòng giao tiếp nhẹ nhàng thì HI (Human Intelligence) vẫn ra đáp án chính xác!..........................................
Y khoa lâm sàng không chết, nó vẫn sẽ sống mãi!