27/06/2021
Bạn đã tiêm chưa?
KHẢ NĂNG MẮC COVID – 19 SAU CHỦNG NGỪA
👉 (Phương xin phép được chia sẻ bài viết trên trang cá nhân của PGS.TS.Bs Phùng Nguyễn Thế Nguyên về vaccine mà P thấy hay và đầy đủ câu hỏi mà các bạn vẫn hay ib hỏi P. Link gốc nằm trong cmt) 👍
🤝 Trong vài ngày nữa, khoảng 1 triệu người dân thành phố đã được chích vaccine ngừa Covid-19 (Vaccine của Astrazeneca). Có rất nhiều câu hỏi các bạn băn khoăn:
- Vậy hiệu lực của vaccine là bao nhiêu?
- Khi nào được chích thêm mũi 2?
- Nếu không chích mũi thứ thì 2 có sao không?
- Sau khi chích, chúng ta có được giải phóng khỏi khẩu trang chưa, có cần tuân thủ 5 K không?...
Vì rất nhiều câu hỏi được gửi đến sau bài “ Bảo vệ bản thân khi chích ngừa Covid – 19”, tôi xin mạn phép được chia sẻ vài thông tin hữu ích đến các bạn.
HIỆU LỰC CỦA VACCINE
Khái niệm chích đủ vaccine hiện nay là: chích 2 mũi. Tất nhiên, phải chấp nhận chích mũi thứ Nhất rồi mới có 2. Khi chích đủ vaccine bảo vệ bạn khỏi việc nhiễm virus từ 60% đến 80%. Và chắc chắn bảo vệ bạn trước nguy cơ bệnh tiến triển nặng là 100%, nếu nhiễm phải SARS- CoV2.
- Vậy 1 mũi mới chích có hiệu quả không?
Chắc chắn có nhưng không cao bằng việc bạn chích đủ 2 mũi thôi. Các nhà khoa học đang nghiên cứu thêm, đã có báo cáo: việc chích 1 mũi đạt kết quả lên đến đến 76% trong thời gian từ 22 đến 90 ngày sau. Sau khi bạn chích, cơ thể cần thời gian để tạo kháng thể đủ mạnh và nhiều để bảo vệ bạn. Quá trình này có thể mất 10-14 ngày.
Mũi 2 bạn có thể chích là sau 1 tháng, tuy nhiên các nghiên cứu gần đây cho biết: thời điểm tốt nhất là 8-12 tuần sau mũi thứ Nhất. Nếu vì lý do gì mà bạn không chích được mũi 2 (ví dụ bạn bị phản ứng nặng với vaccine), thì bạn chỉ có hiệu quả của 1 mũi chích mà thôi. Hiệu quả này sẽ bị giảm dần theo thời gian. Giống như lính chưa được đào tạo trọn vẹn kỹ năng, không được tiếp xúc với địch, độ tinh nhuệ cũng bị giảm vậy đó.
Vậy mũi tiêm thứ 2 là cần thiết. Nhưng khi nào được chích tiếp, phải tùy thuộc vào 2 yếu tố: thể trạng của mỗi người và lượng vaccine sẵn có.
CẦN TUÂN THỦ 5 K SAU KHI TIÊM VACCINE KHÔNG?
Câu trả lời là CÓ.
Tôi nhận được khá nhiều câu hỏi về nội dung này: “ Những người được tiêm vaccine rồi sẽ chủ quan, chích rồi không đeo khẩu trang, chính họ sẽ làm lây bệnh cho người chưa tiêm? Họ có cần tuân thủ 5K nữa không?!” (5K: Khẩu trang, Khử khuẩn, Khoảng cách, Không tập trung, Khai báo y tế).
Chắc chắn dù chích hay chưa đều phải tuân thủ rồi.
Đại đa số hiện nay, nếu có chích cũng chỉ mới chích 1 mũi thôi, mà ngay cả 2 mũi cũng phải tuân thủ, vì căn bản không có vaccine nào bảo vệ 100% đâu. Khả năng nhiễm bệnh với người đã chích ngừa vẫn có, dù chích 1 hay 2. Vậy nên, việc tránh để bản thân lây nhiễm là điều cần thiết, tiếp sau đó là vì những người xung quanh. Không thể vì chúng ta đã tiêm phòng, mà trở thành nhân tố lan truyền dịch bệnh.
Ưu điểm lớn nhất của việc chích đủ 2 mũi là, nếu nhiễm thì bệnh cũng không nặng. Bằng chứng là nhân viên BV Bệnh Nhiệt đới Tp. HCM, hầu hết không triệu chứng, chỉ 1 người triệu chứng nhẹ. Ngoài ra, tải lượng virus thấp, khả năng truyền bệnh cho người khác cũng giảm. Tôi xin nhắc lại, giảm chứ không có nghĩa tuyệt đối, nên việc tuân thủ các biện pháp phòng tránh 5K là bắt buộc, điều này sẽ kéo dài đến khi nào có một thông báo an toàn tuyệt đối cho tất cả mọi người mà thôi.
TẠI SAO CHÍCH NGỪA RỒI VẪN NHIỄM
Ở một số câu hỏi, “ tại sao chích ngừa rồi vẫn bị nhiễm bệnh?”
Tôi xin được trả lời như sau: Ngoài lý do nêu trên (Vaccine không bảo vệ 100%), còn thêm vài lý do nữa.
1. SARS-CoV2 có quá nhiều biến thể. Nếu theo dõi báo chí, bạn sẽ thấy nhiều cái tên khác nhau như Alpha (B.1.1.7), Beta (B.1.351), Delta (B.1.617.2), Kappa (B.1.617.1)… Bạn có khả năng bị lây nhiễm những biến thể mà vaccine bạn chích không có hiệu quả cao.
2. Bạn có thể nhiễm SARS-CoV2 ( Covid – 19) trước, trong hay trong thời gian ngắn sau chích khi mà vaccine chưa có hiệu quả (< 14 ngày)
Khoa học đang nghiên cứu, nhưng đến nay thì chưa có yếu tố nào (như tuổi bao nhiêu dễ nhiễm lại, nam hay nữ dễ nhiễm lại, có bệnh nền hay không dễ bị nhiễm lại…) được cho là yếu tố làm bạn bị nhiễm SARS-CoV2 sau chủng ngừa.
⚡️⚡️⚡️Lời kết: ⚡️⚡️⚡️
1 năm 7 tháng kể từ đại dịch hoành hành, có được vaccine trong vòng thời gian ngắn ( đối với việc bào chế vaccine) là sự nỗ lực và đồng lòng của các nhà nghiên cứu trên toàn thế giới. Đây là căn bệnh đòi hỏi ý thức cộng đồng, và cùng nhau khoẻ mạnh. Một cá thể an toàn là chưa đủ, mà phải là tất cả mọi người. Vậy nên, việc bạn đã tiêm vaccine, bạn an toàn là chưa đủ, mà mọi người cùng nhau thoát khỏi căn bệnh này mới là mục tiêu cần hướng đến. Đó là lý do: sau chích ngừa bạn vẫn cần tuân thủ mọi quy định về phòng tránh dịch bệnh như tất cả mọi người, điều này có giá trị vô cùng quan trọng trong cuộc chiến với đại dịch Covid- 19 này.
PGS.TS.BS Phùng Nguyễn Thế Nguyên