23/01/2026
Vitamin C đánh trực tiếp xuống ao nuôi tôm – cá hầu như không có giá trị hấp thụ
Vitamin C (ascorbic acid) là vi chất thiết yếu đối với cả tôm và cá, đóng vai trò quan trọng trong tăng cường miễn dịch, chống stress oxy hóa, tham gia tổng hợp mô liên kết và hỗ trợ phục hồi sau bệnh. Tôm và cá đều không tự tổng hợp được vitamin C, vì vậy bắt buộc phải được bổ sung từ bên ngoài.
Tuy nhiên, xét về mặt sinh lý học thủy sản, con đường hấp thụ vitamin C hiệu quả và có ý nghĩa dinh dưỡng duy nhất là thông qua thức ăn. Mặc dù vitamin C là chất tan trong nước, nhưng không có cơ chế vận chuyển chủ động qua mang cá hay bề mặt cơ thể tôm, do đó khả năng hấp thụ trực tiếp từ môi trường nước là rất thấp, gần như không đáng kể.
Bên cạnh đó, vitamin C là hợp chất kém bền trong điều kiện ao nuôi. Dưới tác động của oxy hòa tan, ánh sáng, kim loại vết và hệ vi sinh, vitamin C bị oxy hóa và phân hủy nhanh, hoạt tính suy giảm mạnh chỉ sau vài phút đến vài giờ. Vì vậy, khi đánh trực tiếp vitamin C xuống ao, phần lớn hoạt chất đã bị mất đi trước khi tôm cá có khả năng tiếp xúc hay hấp thụ, khiến việc “bổ vitamin qua nước” về bản chất không mang lại hiệu quả sinh lý cho vật nuôi.
Trong thực tế sản xuất, vitamin C đôi khi vẫn được sử dụng để đánh xuống ao, nhưng mục tiêu không phải là bổ sung dinh dưỡng cho tôm cá mà chỉ nhằm hỗ trợ môi trường trong thời gian ngắn. Trong các tình huống stress như mưa lớn, thay nước, vận chuyển, xử lý hóa chất hoặc biến động môi trường đột ngột, vitamin C có thể đóng vai trò như một chất chống oxy hóa trong nước, góp phần giảm stress tức thời cho đàn nuôi. Tuy nhiên, tác dụng này mang tính hỗ trợ, ngắn hạn và hoàn toàn không thể thay thế cho việc bổ sung vitamin C qua thức ăn.
Để vitamin C phát huy đúng vai trò sinh học, cần bổ sung thông qua thức ăn. Nên ưu tiên sử dụng các dạng vitamin C ổn định như ascorbyl monophosphate hoặc ascorbyl polyphosphate nhằm hạn chế thất thoát do phân hủy trong quá trình sử dụng.
Tóm lại, việc đánh vitamin C trực tiếp xuống ao nuôi tôm – cá không sai nếu mục tiêu là hỗ trợ môi trường và giảm stress tạm thời, nhưng sẽ sai về mặt kỹ thuật nếu kỳ vọng tôm cá hấp thụ vitamin C như một dạng dinh dưỡng. Muốn tăng sức đề kháng, cải thiện sức khỏe và hiệu quả nuôi lâu dài, vitamin C bắt buộc phải được đưa vào cơ thể vật nuôi thông qua thức ăn.
P/S: Thực tế, nhiều hộ nuôi bị các công ty thuốc định hướng sử dụng sản phẩm theo hướng “đổ xuống ao” để tăng sản lượng tiêu thụ nhưng không có tác dụng. Chưa kể chất lượng các sản phẩm dùng để đánh ao thì anh em tự hiểu.
Bài viết của - Đức Dr.BO
