12/05/2017
Cách chăm sóc người cao tuổi ( phần 2 )
Chọn thực phẩm phù hợp dễ hấp thu và dễ tiêu hóa, đồng thời có một thời gian biểu cụ thể cho việc tập thể thao chính là cách tốt nhất giúp người già sống vui, sống khỏe.
Khi về già, do bộ máy tiêu hóa giảm nên người cao tuổi cần ăn ít hơn, các thực phẩm cũng cần được chọn lựa phù hợp để dễ hấp thu và dễ tiêu hóa. Để bổ sung chất béo, chất đạm, người già nên ăn thực phẩm thực vật như lạc, đậu và vừng, nhất là các chế phẩm từ đậu nành có tác dụng phòng chống ung thư…
Do vận động ít nên người già thường mắc chứng táo bón, vì vậy việc bổ sung chất xơ nhằm kích thích nhu động ruột là rất cần thiết. Đặc biệt, người già cần chú ý ăn nhiều rau tươi, quả chín để bổ sung các yếu tố vi lượng và các chất chống ôxy hóa, như ăn cà chua sẽ giúp giảm nguy cơ ung thư tuyến tiền liệt, ăn bắp cải, súp lơ để chống ung thư bàng quang.... Đồng thời, người cao tuổi cần tăng cường ăn cá để có thêm canxi, phòng xốp và loãng xương. Bổ sung sinh tố và muối khoáng, nhất là sữa chua…
Lưu ý, trong chế độ ăn của người già, cần tránh để ăn quá no, tránh thức ăn cứng và trong bữa ăn hằng ngày nên có canh (theo mùa) để cung cấp nước và bổ sung các chất dinh dưỡng cho cơ thể.... Khi ăn uống, người cao tuổi phải bảo đảm đa dạng thực phẩm, ăn đúng giờ, nhai kỹ, nuốt chậm. Người già cũng không nên ăn mặn vì cơ thể sẽ thừa muối làm ảnh hưởng tới tim, thận... và cần rèn luyện cơ thể bằng cách đi bộ 1-2 giờ mỗi ngày, đều đặn theo chế độ, phương pháp lựa chọn thích hợp cho từng người và từng bệnh để phòng chống các bệnh huyết áp, tim mạch, suy giảm trí nhớ, rối loạn tuần hoàn não.
Những người cao tuổi thường có các biểu hiện như cô độc, lẩm cẩm, mắt kém, tai lãng, đi lại khó khăn nên việc chăm sóc người cao tuổi càng trở nên cần thiết hơn bao giờ hết. Bạn hãy tham khảo một vài cách chăm sóc người cao tuổi như sau:
- Để chăm sóc người cao tuổi không nên xuất hiện đột ngột khiến người già dễ bị giật mình. Bởi trí não của người già không còn nhanh nhạy trước các phản ứng bên ngoài như khi còn trẻ nên chúng ta hãy lên tiếng đánh động, tạo sự chú ý trước khi xuất hiện để tránh làm họ bị giật mình, ảnh hưởng tới sức khỏe.
Chăm sóc người cao tuổi 1
Không nên xuất hiện đột ngột khiến người già giật mình
- Luôn vui vẻ, tạo cảm giác gần gũi, ân cần khi chăm sóc người cao tuổi như trò chuyện, nắm tay, ôm vai,… Bởi ở những người già mắt thường kém đi và tai cũng không nghe rõ nên việc cảm nhận qua tiếp xúc trực tiếp sẽ rất tốt đối với họ.
Trò chuyện ân cần, thân mật tạo cảm giác gần gũi thân thiện với người già
- Không nên nói to hoặc hét vào tai người già sẽ khiến họ hoảng sợ hoặc gây tổn thương đến hệ thần kinh. Nếu các cụ có đeo máy trợ thính thì nên kiểm tra xem máy đã mở chưa và có hoạt động hay không, sau đó mới trò chuyện với họ.
Chăm sóc người cao tuổi 3
Không nên nói to hoặc hét vào tai người già
- Hỏi hoặc dặn dò người già điều gì nên nói chậm rãi, ngắn gọn không nên nói nhiều dễ dẫn đến nhiễu thông tin gây nhớ nhầm hoặc hiểu lầm. Ngoài ra, có thể ghi lại ra giấy các việc cần dặn vì ở tuổi già thường mắc bệnh hay quên.
Phòng tránh suy dinh dưỡng ở người già
Khi về già, chức năng của các cơ quan, bộ phận đều bị suy giảm, lão hóa nên dễ mắc nhiều bệnh trong đó có suy dinh dưỡng. Vì vậy, chế độ ăn và cách ăn uống sao cho phù hợp để đảm bảo sức khỏe người cao tuổi cần được người thân đặc biệt lưu ý.
Dấu hiệu suy dinh dưỡng
Người cao tuổi bị suy dinh dưỡng thường đờ đẫn, lơ là với mọi người, với sự việc xảy ra xung quanh hoặc đôi khi lại gắt gỏng, khó tính; Da khô, xanh lợt, dễ bầm, vết thương lâu lành; Tóc khô giòn, rụng nhiều; Móng tay khô, nứt; Ăn không ngon miệng, giảm cảm giác với mùi vị thực phẩm; miệng khô, lưỡi và môi lở; nhai nuốt khó khăn, hay buồn nôn; Đại tiện bón, lỏng bất thường; Nhịp tim nhanh; hơi thở khó khăn; Cơ thể mỗi ngày một gầy đi, sức khỏe suy giảm. Các bệnh đang có trầm trọng thêm lên, di chuyển khó khăn, dễ ngã, dễ bị tai nạn,…
phong tranh suy dinh duong o nguoi gia
Những món ăn cung cấp đầy đủ năng lượng cho ngươi già:
Món ăn cung cấp năng lượng: Món chính là cơm: cơm trắng hoặc cơm trộn ngô, trộn đậu xanh, đậu đen, trộn khoai có vùng còn trộn cám. Cơm cám rất bổ, rất ngon và rất béo. Ngoài cơm, có thể ăn bánh mì (ở thành phố), ăn ngô, mèn mén (ngô xay đồ lên) ở các vùng đồng bào dân tộc thiểu số chuyên trồng ngô hoặc ăn khoai, đặc biệt là khoai sọ chấm muối vừng, rất phù hợp với người cao tuổi.
Món ăn chủ lực hỗn hợp giàu đạm, béo: Bao gồm thịt các loại, cá và thủy sản, đậu phụ và đậu các loại. Các món ăn này có thể làm riêng từng loại như thịt kho, thịt gà luộc, cá rán, trứng tráng, đậu phụ kho, rán hoặc hỗn hợp như giả ba ba (có thịt, có đậu phụ), đậu phụ nhồi thịt, trứng đúc thịt hoặc chế biến sẵn thức ăn để ăn dần như tương, muối vừng, lạc.
Món ăn giàu vitamin, chất khoáng, chất xơ: Bao gồm rau xanh có kèm dầu ăn, vừng, lạc để chế biến ra các món nộm hoặc các món hỗn hợp nhiều loại rau, củ, quả khác.
phong tranh suy dinh duong o nguoi gia
Món canh, nước uống: Cung cấp nước và các chất dinh dưỡng bổ sung cho cơ thể. Từ nước rau, canh suông, canh rau muống tương gừng đến canh cá, canh giò, canh thịt. Đối với người cao tuổi, hạn chế dùng rượu. Chỉ cần dùng nước lọc đun sôi để nguội.
Hoa quả: Nếu có điều kiện, thêm món quả chín tráng miệng như: cam, chuối, đu đủ, xoài,… Trước khi ăn ần rửa sạch và gọt vỏ.
Cách chăm sóc tốt cho sức khỏe của người cao tuổi
Khi tuổi càng cao, Hệ miễn dịch thấp và sức khỏe thường giảm sút. Do quá trình lão hóa tự nhiên của cơ thể. Sự lão hóa xảy ra ở từng tế bào của tất cả cơ quan làm cơ thể suy yếu. Khả năng miễn dịch kém là nguyên nhân khiến các cụ dễ bị nhiễm bệnh, đau ốm. Khi đau ốm, cơ quan tiêu hóa cũng “ốm” theo, vị giác thay đổi, cảm giác nhạt miệng, nên các cụ chán ăn, bỏ bữa cũng là chuyện dễ hiểu. Việc bỏ bữa này khiến cho sức khỏe giảm sút vì không được cung cấp đủ các dưỡng chất cần thiết. Để tăng cường sức khỏe, người cao tuổi nên ăn đa dạng, cân đối và hợp lý. Điều quan trọng là chế độ dinh dưỡng này phải được duy trì đều đặn mỗi bữa, mỗi ngày. Ngoài ra, người già cũng nên kết hợp dinh dưỡng hợp lý với thể dục vừa sức để tăng cường sức khỏe hiệu quả.
Sức khỏe người cao tuổi
Ăn uống đủ chất dinh dưỡng là thuốc bổ hoàn hảo cho người cao tuổi.
Người cao tuổi nên ăn đa dạng, có chọn lọc và vừa đủ các loại thức ăn thuộc 4 nhóm thực phẩm như chất đạm, đường bột, chất béo, vitamin và chất khoáng… Ví dụ với các thực phẩm cung cấp chất béo, các cụ có thể hạn chế những thức ăn chứa nhiều chất béo no, không tốt cho sức khỏe tim mạch như mỡ, chất béo trong thịt đỏ, cholesterol trong phủ tạng… Chất đường bột là nguồn cung cấp năng lượng chủ yếu nhưng cũng nên ăn vừa đủ, giảm bớt đi khoảng 30% so với khi còn trẻ, hạn chế đường, bánh kẹo… Ăn quá nhiều đường bột và ít vận động dễ gây thừa cân béo phì, tích mỡ bụng, tạo điều kiện phát sinh một số bệnh như tim mạch, đái tháo đường… Các cụ cũng nên tăng cường ăn rau xanh, quả chín để có đầy đủ vitamin, khoáng chất và chất xơ giúp phòng tránh táo bón và loại trừ cholesterol thừa, có hại cho cơ thể. Để bảo vệ hệ tim mạch và chống lại sự lão hóa của các tế bào thần kinh, làm chậm quá trình suy giảm trí nhớ, giữ trí óc minh mẫn, bạn hạn chế ăn mặn; bổ sung các loại axit béo không no như MUFA, PUFA, Axit Oleic….
Kém ăn ở người cao tuổi do rất nhiều nguyên nhân: đau ốm, khả năng tiêu hóa suy giảm, răng yếu, nhai kém đi kèm với khả năng tiết nước bọt giảm. Điều này khiến người cao tuổi ăn không ngon miệng và đôi khi do cả yếu tố tâm lý. Người cao tuổi rất dễ rơi vào tâm trạng buồn chán, mặc cảm về tuổi già, sức yếu, là gánh nặng cho con cái… Thế nên, con cháu cần quan tâm, trò chuyện, yêu thương, kính trọng hết lòng để tâm lý người cao tuổi được an vui, hạnh phúc. Tuy nhiên, khi các cụ kém ăn, bạn không nên ép quá mức, khiến các cụ đầy bụng, khó tiêu hoặc bực mình, căng thẳng, không có lợi cho sức khỏe và không khí của cả gia đình.
Dinh dưỡng hợp lý và đầy đủ sẽ giúp người cao tuổi sống khỏe, thọ hơn. Ngoài bữa ăn đa dạng, cân đối, người cao tuổi nên chú ý uống 1-2 ly sữa mỗi ngày phù hợp với tình trạng sức khỏe của mình để được cung cấp đầy đủ dưỡng chất, tăng cường sức khỏe, duy trì sự minh mẫn và hạn chế bệnh tim mạch