31/12/2025
VẢY NẾN – HƯỚNG DẪN ĐIỀU TRỊ THAM KHẢO
1. Vảy nến là gì?
👉Vảy nến là một bệnh viêm da mạn tính, có cơ chế tự miễn, không lây nhiễm, đặc trưng bởi các mảng da đỏ, giới hạn rõ, phủ vảy trắng bạc. Bệnh thường có yếu tố di truyền, dễ tái phát từng đợt, nặng lên khi gặp các yếu tố khởi phát như: căng thẳng kéo dài, nhiễm khuẩn (đặc biệt viêm họng do liên cầu), thời tiết lạnh – hanh khô, chấn thương da, rượu bia, thuốc lá…
👉Vảy nến không nguy hiểm tính mạng nhưng ảnh hưởng lớn đến thẩm mỹ, tâm lý và chất lượng sống của người bệnh.
2. Các thể vảy nến thường gặp
✅️Vảy nến mảng (thể mảng): hay gặp nhất, tổn thương dạng mảng lớn, vảy dày.
✅️Vảy nến giọt: thường xuất hiện sau viêm họng do liên cầu, tổn thương nhỏ rải rác.
✅️Vảy nến da đầu: dễ nhầm với viêm da tiết bã.
✅️Vảy nến móng: móng rỗ, đổi màu, b**g tách móng.
✅️Vảy nến khớp: tổn thương da kèm viêm khớp, có thể gây biến dạng nếu không điều trị sớm.
3. Triệu chứng điển hình
❎️Người bệnh thường xuất hiện:
☑️Các mảng da đỏ, khô, phủ vảy trắng bạc, hay gặp ở khuỷu tay, đầu gối, lưng, da đầu.
❎️Khi cạo nhẹ vảy sẽ thấy:
☑️Vảy b**g như sáp nến
☑️Lộ màng mỏng như giấy
☑️Xuất hiện chấm xuất huyết (dấu hiệu Auspitz – khá đặc trưng)
☑️Ngứa thường nhẹ hoặc không ngứa.
❎️Nếu tổn thương móng: móng rỗ như đầu kim, giòn, tách móng.
Nếu có tổn thương khớp: đau, sưng, cứng khớp buổi sáng.
4. Hướng dẫn điều trị tham khảo
✅️ Điều trị tại chỗ – áp dụng cho thể nhẹ, khu trú
💊Corticoid bôi da: Clobetasol, Betamethasone, Mometasone…
→ Lựa chọn theo vị trí và mức độ, không lạm dụng kéo dài.
💊Dẫn xuất vitamin D3: Calcipotriol, Calcitriol – giúp giảm tăng sinh tế bào da, duy trì ổn định tổn thương.
💊Acid salicylic 3–5%:
Dùng trước để làm b**g vảy, giúp thuốc bôi thấm tốt hơn.
⛔️Vảy nến da đầu: Dầu gội chứa tar, ketoconazole, salicylic acid giúp giảm vảy, giảm viêm.
✅️ Điều trị toàn thân – khi bệnh lan rộng hoặc thể nặng
Methotrexate, Cyclosporin, Acitretin
→ Chỉ dùng theo chỉ định và theo dõi của bác sĩ da liễu.
Thuốc sinh học (biologics):
Adalimumab, Secukinumab…
→ Hiệu quả cao, kiểm soát bệnh tốt nhưng chi phí cao.
❗️Hỗ trợ:
- Bổ sung vitamin D, omega-3 có thể giúp giảm viêm và hỗ trợ điều trị.
✅️ Quang trị liệu
UVB hoặc PUVA (UVA+psoralen)
→ Thực hiện tại cơ sở chuyên khoa da liễu, có chỉ định rõ ràng.
5. Chăm sóc và phòng ngừa tái phát
👉Dưỡng ẩm da hàng ngày để giảm b**g vảy, giảm ngứa.
👉Tránh gãi, tránh kỳ cọ mạnh vùng tổn thương.
👉Không tự ý dùng corticoid đường uống hoặc kéo dài thuốc mạnh.
👉Hạn chế stress, rượu bia, thuốc lá.
👉Kiểm soát tốt các bệnh lý đi kèm: béo phì, đái tháo đường, rối loạn lipid máu.
👉Nên khám chuyên khoa da liễu khi bệnh kéo dài, lan rộng hoặc nghi ngờ tổn thương khớp.
Nguồn : Ds Vũ Chung Thành
