16/01/2026
Đổi mới tư duy, chuyển mạnh từ chữa bệnh sang chăm sóc sức khỏe chủ động
-----------------------------------------
Trong bối cảnh mô hình bệnh tật thay đổi nhanh, các bệnh không lây nhiễm ngày càng gia tăng, công tác bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khỏe Nhân dân đòi hỏi sự đổi mới căn bản về tư duy và phương thức hành động. Chăm sóc sức khỏe không còn là câu chuyện “có bệnh mới đi khám”, mà phải trở thành quá trình liên tục, chủ động, bắt đầu từ phòng bệnh, quản lý nguy cơ và nâng cao sức khỏe ngay tại cộng đồng.
Nhận thức rõ điều đó, ngành Y tế Quảng Ninh đã và đang triển khai đồng bộ các chương trình sàng lọc, quản lý, điều trị bệnh không lây nhiễm, bệnh tâm thần và bệnh bẩm sinh, coi đây là giải pháp then chốt để giảm gánh nặng bệnh tật và chi phí y tế cho người dân.
Sàng lọc sớm – Quản lý liên tục – Điều trị hiệu quả
Dưới sự chỉ đạo của Sở Y tế, Trung tâm Kiểm soát bệnh tật tỉnh và các Bệnh viện chuyên khoa sâu của tỉnh đóng vai trò đầu mối hướng dẫn, hỗ trợ các đơn vị y tế trên địa bàn triển khai hiệu quả các chương trình sàng lọc và quản lý bệnh tật. Đến hết năm 2025, kết quả đạt được rất đáng ghi nhận:
Sàng lọc phát hiện sớm nguy cơ tăng huyết áp cho hơn 475.000 người trên 40 tuổi; Sàng lọc phát hiện sớm đái tháo đường cho trên 440.000 người; Sàng lọc nguy cơ ung thư vú, ung thư cổ tử cung cho trên 100.000 người; Khám bệnh về mắt tại cộng đồng cho 391.506 người dân; Sàng lọc các bệnh lý tâm thần cho trên 350.000 người; Quản lý, điều trị bệnh lao cho hơn 1.250 bệnh nhân; Sàng lọc hen phế quản và bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính (COPD) cho trên 3.700 người; Khám phát hiện bệnh nghề nghiệp tại 43 đơn vị, với 34.948 người lao động; Tầm soát ít nhất 4 bệnh bẩm sinh phổ biến cho phụ nữ mang thai với 11.908 người; Tầm soát ít nhất 5 bệnh bẩm sinh phổ biến cho trẻ em với 10.037 trẻ.
Những con số trên cho thấy sự chuyển dịch rõ rệt từ chữa bệnh sang phòng bệnh, từ bị động sang chủ động, giúp phát hiện sớm nguy cơ, can thiệp kịp thời và nâng cao chất lượng sống cho người dân.
Trạm y tế cơ sở – Người bạn đồng hành của Nhân dân
Đổi mới tư duy chăm sóc sức khỏe không thể thiếu vai trò của y tế cơ sở, nơi gần dân, hiểu dân và gắn bó trực tiếp với đời sống cộng đồng. Tại Quảng Ninh, 55 trạm y tế xã, phường, đặc khu đang từng bước đổi mới phong cách phục vụ, nâng cao y đức và năng lực chuyên môn, phát triển các dịch vụ khám chữa bệnh bằng bảo hiểm y tế, tư vấn dinh dưỡng, sức khỏe sinh sản, tiêm chủng, phòng chống dịch bệnh và quản lý bệnh mạn tính.
Trạm y tế không chỉ là nơi khám chữa bệnh ban đầu, mà đang dần trở thành điểm tựa chăm sóc sức khỏe toàn diện, giúp người dân tiếp cận dịch vụ y tế ngay tại địa phương, giảm áp lực cho tuyến trên và tạo dựng niềm tin vào hệ thống y tế cơ sở.
Cán bộ y tế – Hạt nhân lan tỏa “văn hóa sức khỏe”
Trong cách tiếp cận mới, cán bộ y tế không chỉ là người điều trị, mà còn là tuyên truyền viên tích cực, đồng hành cùng người dân trong việc hướng dẫn tự chăm sóc sức khỏe, sử dụng thuốc an toàn, rèn luyện thể chất, giữ gìn vệ sinh môi trường và phòng chống dịch bệnh.
Thông qua hoạt động tư vấn, truyền thông trực tiếp tại cộng đồng, trường học, khu dân cư, cán bộ y tế góp phần hình thành thói quen sống lành mạnh, nâng cao hiểu biết và trách nhiệm của người dân đối với sức khỏe bản thân và gia đình.
Xây dựng “văn hóa sức khỏe” – Trách nhiệm và quyền lợi của mỗi người dân
Trong bối cảnh đời sống hiện đại với nhiều áp lực, môi trường biến đổi và thói quen sinh hoạt thiếu khoa học, nguy cơ mắc các bệnh không lây nhiễm như tim mạch, đái tháo đường, ung thư ngày càng gia tăng. Chăm sóc sức khỏe vì thế không thể chỉ trông chờ vào hệ thống y tế, mà cần bắt đầu từ mỗi cá nhân, mỗi gia đình.
“Văn hóa sức khỏe” là sự kết hợp giữa nhận thức đúng, thói quen tốt, hành vi lành mạnh và môi trường sống an toàn. Đó là việc ăn uống khoa học, luyện tập thể dục thể thao thường xuyên, giữ gìn vệ sinh cá nhân và môi trường; đồng thời duy trì lối sống tích cực, cân bằng tinh thần, chủ động khám sức khỏe định kỳ để phòng bệnh hơn chữa bệnh.
Đổi mới tư duy, chuyển mạnh từ chữa bệnh sang chăm sóc sức khỏe chủ động chính là con đường bền vững để nâng cao sức khỏe Nhân dân, giảm gánh nặng cho hệ thống y tế và góp phần thực hiện hiệu quả mục tiêu của Nghị quyết số 72-NQ/TW trong giai đoạn mới.
CDC Quảng Ninh
