07/11/2025
- trẻ em tốc độ phát triển của cơ thể rất nhanh, chỉ trong vòng 3 tháng đầu đời cân nặng của bé có thể đã tăng gấp đôi so với lúc mới sinh… nên trẻ cần ăn, bú và ngủ rất nhiều là vậy. Bác mỗi ngày khám và tư vấn cho trẻ suy dinh dưỡng đều nhận thấy rằng có nhiều vấn đề, hôm nay, bác xin chia sẻ một vấn đề trong số đó.
- sắt là nguyên tố cực kỳ quan trọng đối với sự phát triển của trẻ và sự sản sinh hồng cầu. Các nghiên cứu hiện nay cũng ghi nhận trẻ thiếu sắt không chỉ giảm sản xuất hồng cầu ở tủy mà còn giảm chỉ số thông minh và phát triển não bộ của trẻ. Có những đứa trẻ thiếu sắt do mẹ thiếu sắt thì ảnh hưởng đến não bộ của trẻ ngay trong giai đoạn bào thai mà sau này không thể đảo ngược được. Nhưng nguồn sắt quan trọng nhất lại đến từ thực phẩm của chế độ ăn chúng ta.
- khi bé sinh ra đời sẽ bú sữa mẹ hoàn toàn, lượng sắt trong gan của bé chỉ đủ cho bé dùng từ 4-6 tháng để phát triển. Sau 4-6 tháng tuổi, trẻ sẽ bước vào giai đoạn ăn dặm và cái quan trọng nhất đó là ăn uống làm sao cho thật đầy đủ vi chất và năng lượng đảm bảo cho cơ thể bé có đủ nguyên liệu để phát triển. Nhưng cũng nhiều ba mẹ bắt đầu sai lầm từ đây:
Thứ nhất, ăn dặm chỉ cho ăn toàn bột, bột ngọt, bột mặn…nói chung là chế độ ăn lệch hẳn về nhóm tinh bột đơn thuần mà không có đạm, lipid và các vi chất khác. Việc nấu ăn lúc nào cũng cần đảm bảo 3 nhóm chất là tinh bột - đạm - béo và lượng tinh bột thường không quá 50%, nhưng có trẻ suốt 1 tháng trời chỉ ăn tinh bột, không có đạm và cũng chẳng có dầu ăn trong bữa ăn dặm. Điều này gây lệch hẳn chế độ ăn của bé, nhiều bé hệ tiêu hóa chưa trưởng thành và không tiêu hóa tốt.
Thứ hai, ăn dặm quá nhiều khiến trẻ giảm sữa. Việc ăn dặm giai đoạn từ 6 tháng tuổi là vì lượng sữa của bé đã uống tối đa và cần thêm năng lượng nên “dặm” thêm bữa ăn. Nhiều bé đang bú 1 ngày 800ml nhưng ăn dặm 2 cử mỗi ngày khiến bé chỉ có thể uống 500ml sữa mà từ đó cân nặng đi ngang, không tăng nổi. Từ “dặm” nghĩa là dặm thêm, không được ảnh hưởng đến tổng lượng sữa mà bé đang uống trước khi ăn dặm.
Thứ ba, ăn dặm không cung cấp đủ chất xơ và nước. Có rất nhiều vitamin, chất dinh dưỡng… được hấp thụ tốt khi có chất xơ. Bản thân các chất xơ cũng là nguồn thức ăn cho hệ vi khuẩn có lợi trong đường ruột của trẻ phát triển, từ đó giúp trẻ cho một hệ tiêu hóa khỏe mạnh. Nhiều trẻ từ nhỏ ba mẹ nuông chiều không ăn rau, ăn trái cây…thường đi kèm theo các vấn đề tiêu hóa khác. Đơn giản như thiếu vitamin C thì cơ thể hấp thụ sắt không tốt, từ đó gây ra thiếu sắt.
Thứ tư, nếu như bú mẹ hoàn toàn bé sẽ đủ nước nhưng khi ăn dặm thì bé sẽ thiếu nước và có thể bị bón từ khi ăn dặm. Vậy nên, mẹ cần bổ sung nước và chất xơ tích cực cho trẻ khi trẻ bắt đầu ăn dặm để tránh táo bón. Nếu trẻ táo bón còn can thiệp sớm vì một số táo bón mạn gây ra ảnh hưởng thói quen đại tiện và cả tâm lý của bé.
..còn nhiều lắm
- bác hay nói với mẹ rằng mỗi ngày bé đổ mồ hôi, rụng tóc, thay tóc, tế bào biểu bì b**g tróc…là đã mất đi các vi chất thiết yếu như sắt, kẽm, điện giải… rồi nên việc bổ sung cho trẻ là rất quan trọng. Mà bổ sung thì thực lòng bác KHUYÊN hãy bổ sung từ nguồn thực phẩm, những rau xanh đậm, thịt, cá…là nguồn sắt rất quan trọng. Chỉ dùng bên ngoài khi bé bệnh hoặc thiếu quá nhiều mà thôi. Vậy mà nhiều bé khi ăn dặm không lên kí, thay vì chúng ta tập trung vào nguyên nhân thì mẹ lại “dặm” thêm mớ vi chất mẹ xem trên mạng… khiến bé trào ngược, kém hấp thu và hệ tiêu hóa trở nên kém đi.
- những đứa trẻ chỉ cần ăn uống khoa học, uống sữa, tắm rửa sạch sẽ, chơi thể thao hay chạy nhảy vận động, vui vẻ khám phá thế giới …là quá đủ để phát triển tốt rồi. Mẹ chỉ cần bổ sung những thứ mà con không thể bổ sung. Ví dụ, trẻ bú mẹ hoàn toàn thì cả mẹ và bé đều cần phải bổ sung vitamin D3 vì đó là loại vitamin rất ít trong sữa mẹ, vậy thôi.
- cuối tuần, nhìn bịch thuốc của một người mẹ đang cho bé 9 tháng uống vì chậm lên cân mà buồn, bé chỉ ăn toàn bột mà 3 cử/ngày nên sữa uống ít, chậm lên cân từ tháng thứ 6. Bác cũng giải thích rõ cho mẹ rằng bé chỉ cần 1 lọ D3 này và 1 lọ sắt do xét nghiệm thiếu sắt, còn lại, mẹ có thể dùng cho mẹ. Bác để ý rằng người mẹ này tóc rụng rất nhiều, da tối màu và nét mặt mệt mỏi, bác hỏi thăm “mẹ đã bổ sung gì cho mẹ chưa?”. Mẹ lắc đầu và nói “dạ, em chưa”. Bác chỉ nói thêm “giờ bác nghĩ là con đã có đủ rồi, mẹ chăm sóc bản thân mẹ một chút mẹ nha”
St. bác sĩ sang