05/11/2025
Da mà có dấu hiệu lạ, cần nhất không phải tìm thuốc bôi thoa mà phải tìm về cái gốc bệnh
HB Spa gặp rất nhiều khách hàng đến bị viêm da cơ địa, vảy nến, á sừng, hay nổi mẩn, mụn ngứa kéo dài. Phần lớn đều hỏi một câu: “Có thuốc bôi nào cho nhanh khỏi không?”. Nhưng mọi người biết không, muốn khỏi thật sự, đừng chỉ bôi ngoài da — mà phải tìm cái gốc bên trong.
BỆNH NGOÀI DA RẤT HAY BỊ TÁI ĐI TÁI LẠI
Theo Y học cổ truyền, da không phải là lớp vỏ tách biệt, mà là biểu hiện bên ngoài của khí huyết, của công năng ngũ tạng.
Một tổn thương ở da thường bắt nguồn từ bên trong đã có mất điều hòa — khí không thông, huyết không nhuận, tạng phủ sinh thấp nhiệt, phong tà hoặc huyết hư.
Cụ thể:
- Phế chủ bì mao (da lông): Phế khí yếu thì da khô, nứt nẻ, ngứa rát, dễ mẫn cảm.
- Tỳ chủ vận hóa: Tỳ hư sinh thấp, thấp tích lâu ngày sinh nhiệt, gây mụn nhọt, á sừng, viêm da tiết bã.
- Can chủ sơ tiết, tàng huyết: Can uất, huyết nhiệt, khí huyết không điều thì da nổi mẩn đỏ, vảy nến, chàm, da dễ sạm.
- Thận chủ thủy, tàng tinh: Thận âm hư thì da khô, sạm, nhanh lão hóa, còn thận dương hư thì da lạnh, nhợt, không sức sống.
Nói cách khác, da là nơi phản chiếu tình trạng của tạng phủ và khí huyết. Nếu chỉ bôi ngoài, bạn mới đang chạm vào phần “ngọn”. Khi “gốc” chưa được điều, thì bệnh da vẫn sẽ quay lại — có khi nặng hơn, dai dẳng hơn.
Phần lớn các bệnh ngoài da trong Đông y được quy vào 3 nhóm căn nguyên chính:
- Ngoại nhân – phong, thấp, nhiệt, hàn xâm nhập gây bế tắc kinh lạc, khí huyết không thông.
- Nội nhân – tạng phủ mất điều hòa: can uất, tỳ hư, huyết nhiệt, thận âm hư.
- Bất nội ngoại nhân – yếu tố ăn uống, cảm xúc, sinh hoạt: ăn cay nóng, thức khuya, lo nghĩ nhiều… làm hao tổn khí huyết.
Vì vậy, điều trị thật sự phải đi từ điều hòa tạng phủ, thanh nhiệt giải độc, dưỡng huyết, kiện tỳ, sơ can, dưỡng thận. Khi bên trong được cân bằng, da tự nhiên sẽ sáng, mềm và lành lại.
Nếu bạn thấy cơ thể có các dấu hiệu sau, đừng chủ quan:
- Da ngứa kéo dài dù đã dùng thuốc bôi.
- Da đỏ, b**g tróc, rớm dịch hoặc dày sừng.
- Da sạm, khô, nứt nẻ, mệt mỏi, hay lạnh chân tay.
- Mụn nhọt, á sừng, chàm xuất hiện định kỳ mỗi mùa.
Những biểu hiện này cho thấy tạng phủ đã có rối loạn, cần được soi xét bằng chẩn đoán Đông y để tìm đúng căn nguyên.
Khi tiếp nhận một vấn đề về da, luôn làm 3 việc trước tiên:
- Vọng – Văn – Vấn – Thiết để xác định tạng phủ nào đang mất cân bằng.
- Điều chỉnh chế độ sinh hoạt và ăn uống: bớt cay nóng, hạn chế thức khuya, cân bằng giấc ngủ.
- Kê phương thuốc và hướng dẫn dưỡng khí huyết: tùy người mà chọn pháp “thanh nhiệt lương huyết”, “dưỡng âm nhuận phế” hay “kiện tỳ hóa thấp”.
Khi cơ thể được phục hồi, da sẽ tự trở về trạng thái bình ổn – không cần chạy theo thuốc bôi nữa.
“Muốn chữa da, hãy chữa người.”
Khi khí huyết lưu thông, tạng phủ điều hòa, thì da không chỉ hết bệnh — mà còn tỏa ra sức sống thật sự. Đó cũng là lý do bệnh da hay bị lại: vì phần lớn chúng ta chỉ chữa phần nhìn thấy, chứ chưa chăm phần đang kêu cứu bên trong.