25/02/2026
Weather Reactivity: เมื่ออารมณ์แปรปรวนไปตามพยากรณ์อากาศ (English version below)
การเปลี่ยนแปลงของสภาพอากาศอาจดูเป็นเรื่องเล็กน้อยในชีวิตประจำวัน แต่ในความเป็นจริงแล้ว สิ่งนี้ส่งผลกระทบอย่างลึกซึ้งต่อทั้งร่างกายและจิตใจ ในทางจิตวิทยามีสภาวะที่เรียกว่า ‘ความอ่อนไหวต่อสภาพอากาศ’ หรือ ‘Weather Reactivity’ ซึ่งอธิบายถึงปรากฏการณ์ที่อารมณ์และพฤติกรรมของบุคคลผันแปรไปตามสภาพภูมิอากาศที่เปลี่ยนแปลง
สำหรับผู้ที่มีความอ่อนไหวต่อสภาพอากาศสูง ร่างกายจะมีความไวต่อปัจจัยทางกายภาพในบรรยากาศเป็นพิเศษ ซึ่งส่งผลกระทบต่อกระบวนการทำงานภายในร่างกาย ดังนี้
• สารสื่อประสาท (Neurotransmitters): เมื่อแสงแดดน้อยลง Serotonin (สารแห่งความสุข) จะลดลง ขณะที่ Melatonin (สารแห่งการนอนหลับ) พุ่งสูงขึ้นในตอนกลางวัน ทำให้รู้สึกเฉื่อยชาและขาดแรงจูงใจ
• ความกดอากาศ (Barometric Pressure): การเปลี่ยนแปลงความดันอากาศก่อนฝนตก ส่งผลต่อความดันโลหิตและอาการปวดตามร่างกาย ซึ่งเป็น ปัจจัยเสี่ยง (Risk Factors) ที่กระตุ้นความเครียดสะสมโดยไม่รู้ตัว
• อุณหภูมิและฮอร์โมน (Temperature & Hormones): อากาศที่ร้อนจัดกระตุ้นการหลั่ง Cortisol (ฮอร์โมนความเครียด) ทำให้เรารู้สึกหงุดหงิดง่าย (Irritability) และว้าวุ่นใจมากกว่าปกติ
อย่างไรก็ตาม งานวิจัยทางจิตวิทยาได้ชี้ให้เห็นว่ามนุษย์เรามีรูปแบบการตอบสนองต่อสภาพอากาศที่แตกต่างกันออกไปตามความพึงพอใจและลักษณะเฉพาะบุคคล โดยสามารถแบ่งออกเป็น 4 ประเภทหลัก ดังนี้:
1.Summer Lovers: กลุ่มที่รู้สึกมีพลังและเปี่ยมด้วยความสุขในวันที่แดดจ้าหรืออากาศอบอุ่น
2.Summer Haters: กลุ่มที่อารมณ์มักจะดิ่งลง หรือรู้สึกหงุดหงิดง่ายเมื่อต้องเผชิญกับแสงแดดและความร้อน
3.Rain Haters: กลุ่มที่ความรู้สึกมักจะหม่นหมอง หรือเกิดอาการง่วงซึมในวันที่ฝนตกและบรรยากาศมืดสลัว
4.Unaffected: กลุ่มที่สภาพจิตใจแทบไม่หวั่นไหวไปตามการเปลี่ยนแปลงของสภาพอากาศ
จะเห็นได้ว่าสภาพอากาศในแต่ละรูปแบบส่งผลกระทบต่อเราทุกคนไม่เหมือนกัน ดังนั้นการหมั่นสังเกตและเท่าทันสภาวะทางอารมณ์ที่ผันแปรไปตามสภาพแวดล้อมจึงเป็นสิ่งสำคัญยิ่ง เพราะการตระหนักรู้นี้จะช่วยให้เราสามารถวางแผนดูแลสุขภาวะทั้งทางกายและใจได้อย่างเหมาะสม
สุดท้ายนี้ ไม่ว่าสภาพอากาศภายนอกจะแปรเปลี่ยนไปอย่างไร หรือต้องเผชิญกับมรสุมในใจที่ยากลำบากเพียงใด CMU Minds จะเป็นพื้นที่ปลอดภัยที่มั่นคงและอบอุ่นสำหรับคุณเสมอ"
'Come rain or shine, we’ll always be here.'
แหล่งข้อมูล
Klimstra, T. A., Frijns, T., Dumont, S. J. W., & Meeus, W. H. J. (2011). Manifestations of weather sensitivity in daily mood: A personalized approach. Emotion, 11(6), 1220–1229. https://doi.org/10.1037/a0024644
Melrose, S. (2015). Seasonal affective disorder: An overview of assessment and treatment approaches. Depression Research and Treatment, 2015, Article 178564. https://doi.org/10.1155/2015/178564
National Institutes of Health. (2021). Seasonal affective disorder. https://www.nimh.nih.gov/health/topics/seasonal-affective-disorder
****
Weather Reactivity: When Your Mood Follows the Forecast
The change in weather may seem like a minor detail in our daily lives, but in reality, it profoundly impacts both our bodies and minds. In psychology, there is a condition known as "Weather Reactivity," which describes the phenomenon where an individual’s emotions and behaviors fluctuate in response to changing climatic conditions.
For those with high weather reactivity, their bodies are particularly sensitive to physical atmospheric factors, which affect internal biological processes as follows:
• Neurotransmitters: When sunlight decreases, Serotonin (the "feel-good" hormone) drops, while Melatonin (the sleep hormone) surges during the day, leading to feelings of lethargy and a lack of motivation.
• Barometric Pressure: Changes in air pressure before it rains can affect blood pressure and cause physical aches. These serve as Risk Factors that trigger accumulated stress without us realizing it.
• Temperature & Hormones: Extreme heat stimulates the release of Cortisol (the stress hormone), making us more prone to Irritability and restlessness than usual.
However, psychological research indicates that humans respond to the weather differently based on personal preferences and individual traits, categorized into four main types:
1. Summer Lovers: Those who feel energized and full of joy on sunny or warm days.
2. Summer Haters: Those whose moods tend to drop or who become easily irritated when facing sunlight and heat.
3. Rain Haters: Those who feel gloomy or drowsy on rainy and overcast days.
4. Unaffected: Those whose mental state remains largely steady regardless of weather changes.
As we can see, different weather patterns affect each of us differently. Therefore, regularly observing and staying mindful of emotional shifts triggered by the environment is crucial. This self-awareness allows us to plan and care for our physical and mental well-being appropriately.
Finally, no matter how the weather changes outside, or what difficult storms you may be facing within your heart, CMU Minds will always be a stable and warm safe space for you.
"Come rain or shine, we’ll always be here."
