Psikologe për fëmijë Albulena Salihu

24/04/2026

16/04/2026

Vetërregullimi emocional tek fëmijët

Vetërregullimi emocional paraqet një funksion zhvillimor që lidhet me modulimin e përgjigjeve emocionale dhe të sjelljes në përputhje me kërkesat e mjedisit. Në moshat e hershme, kjo aftësi është e papjekur dhe mbështetet në mekanizma të jashtëm rregullimi.

Tek fëmijët me vështirësi në zhvillim, shpesh vërehen sfida më të theksuara në vetërregullim, të manifestuara përmes vështirësive në kontrollin e impulseve, tolerimin e frustrimit dhe menaxhimin e emocioneve.

Bashkërregullimi dhe ndërhyrjet e strukturuara, të bazuara në evidencë, janë thelbësore për zhvillimin e kapaciteteve vetërregulluese dhe për përmirësimin e funksionimit adaptiv.

14/04/2026

Përforcimi pozitiv në zhvillimin e sjelljes tek fëmijët

Përforcimi pozitiv është një nga konceptet themelore në analizën e sjelljes dhe përdoret gjerësisht për të rritur frekuencën e sjelljeve të dëshiruara tek fëmijët. Ky proces ndodh kur një sjellje pasohet nga një stimul i këndshëm, duke rritur gjasat që ajo sjellje të përsëritet në të ardhmen.

Hulumtimet në fushën e psikologjisë së zhvillimit dhe analizës së sjelljes tregojnë se përdorimi i përforcimit pozitiv është më efektiv sesa ndëshkimi në mësimin e sjelljeve të reja dhe në përmirësimin e bashkëpunimit tek fëmijët. Përforcimi ndikon jo vetëm në sjellje, por edhe në zhvillimin emocional dhe në ndërtimin e marrëdhënieve pozitive ndërmjet fëmijës dhe prindit apo kujdestarit.

Në praktikë, është e rëndësishme që përforcimi të jetë i menjëhershëm, i përshtatshëm për nevojat dhe interesat e fëmijës, si dhe i dhënë në mënyrë të qëndrueshme. Gjithashtu, lavdërimi duhet të jetë specifik dhe i fokusuar në sjelljen konkrete, në mënyrë që fëmija të kuptojë qartë se çfarë pritet prej tij.

Përforcimi pozitiv nuk nënkupton mungesë të kufijve apo tolerim të çdo sjelljeje, por një qasje të strukturuar dhe të bazuar në evidencë për të ndihmuar fëmijën të zhvillojë aftësi funksionale dhe të qëndrueshme.

27/03/2026

Shpesh prindërit më thonë: E thërras me emër, por nuk më përgjigjet fare.

Kjo situatë nuk do të thotë që fëmija po ju injoron. Në shumë raste, ai thjesht e ka të vështirë ta përpunojë informacionin ose ta zhvendosë vëmendjen në momentin që e thërrisni.

Ajo që ndihmon më së shumti është mënyra si i afrohemi fëmijës. Në vend që ta thërrasim nga larg disa herë, është më efektive t’i afrohemi, të ulim në nivelin e tij dhe të kërkojmë kontakt me sy. Një zë i qetë dhe i butë shpesh funksionon shumë më mirë se ngritja e zërit.

Kur fëmija reagon, edhe në mënyrën më të vogël, është shumë e rëndësishme ta përforcojmë me një fjalë të mirë apo një përqafim. Këto momente të vogla ndërtojnë bazën e komunikimit.

Çdo fëmijë mëson në ritmin e tij ne jemi aty për ta udhëhequr, jo për ta nxituar.

18/03/2026

Ndikimi i ekspozimit ndaj ekranit në zhvillimin e fëmijës

Ekspozimi ndaj pajisjeve digjitale (telefon, tablet, televizor) është bërë pjesë e pandashme e jetës së përditshme të fëmijëve. Megjithatë, literatura bashkëkohore thekson se përdorimi i tepërt dhe i pakontrolluar i ekranit mund të ketë ndikim në disa fusha kyçe të zhvillimit.

Në aspektin gjuhësor dhe kognitiv, koha e zgjatur para ekranit shpesh zëvendëson ndërveprimet e drejtpërdrejta me të rriturit, të cilat janë thelbësore për zhvillimin e gjuhës, të menduarit dhe përpunimit të informacionit.

Në aspektin social dhe emocional, reduktimi i kontakteve reale mund të ndikojë në zhvillimin e aftësive sociale, në rregullimin emocional dhe në krijimin e marrëdhënieve të qëndrueshme me të tjerët.

Gjithashtu, përdorimi i ekranit, veçanërisht para gjumit, lidhet me çrregullime të ritmit të gjumit, vështirësi në qetësim dhe ulje të cilësisë së pushimit.

Për këto arsye, rekomandohet që prindërit të vendosin kufij të qartë dhe të qëndrueshëm për kohën para ekranit, duke e përshtatur atë me moshën e fëmijës, si dhe të inkurajojnë aktivitete alternative që përfshijnë lojën e lirë, ndërveprimin social dhe përvojat e drejtpërdrejta.

Një qasje e balancuar dhe e vetëdijshme ndaj përdorimit të teknologjisë mbështet zhvillimin e shëndetshëm dhe të qëndrueshëm të fëmijës.

10/03/2026

Rëndësia e rutinës në zhvillimin e fëmijës

Rutina e përditshme luan një rol të rëndësishëm në zhvillimin emocional, social dhe të sjelljes tek fëmijët. Kur aktivitetet e ditës ndodhin në mënyrë të rregullt dhe të parashikueshme, fëmija krijon një ndjenjë sigurie dhe stabiliteti në mjedisin e tij.

Parashikueshmëria e rutinës e ndihmon fëmijën të kuptojë se çfarë pritet prej tij dhe çfarë do të ndodhë më pas. Kjo kontribuon në zhvillimin e vetërregullimit, në organizimin e sjelljes dhe në përshtatjen më të lehtë me situata të ndryshme.

Gjithashtu, rutina krijon mundësi të përsëritura për të mësuar aftësi të reja, për të zhvilluar komunikimin dhe për të forcuar ndërveprimin me prindërit.

Një strukturë e qëndrueshme gjatë ditës i ndihmon fëmijët të ndihen më të sigurt dhe mbështet zhvillimin e tyre në mënyrë të qëndrueshme.

03/03/2026

Disa këshilla për zgjerimin e komunikimit te fëmijët:

Ndiq interesin e fëmijës
Komunikimi rritet më lehtë kur nis nga ajo që e intereson fëmijën. Bashkohu në lojën e tij dhe përdor atë moment për të shtuar fjalë dhe ide.

Zgjero, mos korrigjo
Nëse fëmija thotë: “Topi”, ti mund të thuash: “Po, topi i kuq po rrotullohet.” Shto informacion pa e ndalur rrjedhën e komunikimit.

Bëj pyetje të hapura
Në vend të pyetjeve me “po/jo”, përdor pyetje si: “Çfarë po bën?”, “Si mendon se ndodhi kjo?”

Jep kohë për përgjigje
Mos e plotëso menjëherë heshtjen. Fëmijët kanë nevojë për disa sekonda për të përpunuar dhe për t’u përgjigjur.

Përforco çdo përpjekje komunikimi
Edhe një fjalë, një gjest apo një përpjekje e vogël për të komunikuar meriton vëmendje dhe reagim pozitiv.

16/02/2026

Progresi i vogël është progres real

Në punën me fëmijët që kanë vështirësi në zhvillim, ndryshimet zakonisht vijnë ngadalë dhe jo gjithmonë janë të dukshme menjëherë. Nganjëherë mjafton një kontakt me sy pak më i gjatë, një përpjekje e re për komunikim apo një rritje e përqendrimit gjatë aktivitetit për me kuptu që fëmija po ec përpara. Kur këto hapa të vegjël vlerësohen dhe përkrahen, fëmija inkurajohet, bashkëpunimi me prindin forcohet dhe krijohet një bazë më e qëndrueshme për hapat e ardhshëm zhvillimorë. Ndryshimet e vogla, kur përsëriten në mënyrë të vazhdueshme, me kohë ndërtojnë ndryshime të mëdha.

08/02/2026

5 veprime të vogla që ndikojnë pozitivisht në marrëdhënien me fëmijën

Marrëdhënia e shëndetshme me fëmijën ndërtohet përmes ndërveprimeve të përditshme. Nuk janë veprimet e mëdha, por mënyra si i përgjigjemi nevojave të tij në momentet e vogla që krijon ndjenjë sigurie dhe besimi.

• Të jemi realisht të pranishëm kur fëmija na flet, qoftë edhe për pak minuta
• Të dëgjojmë pa nxitim dhe pa minimizuar ndjenjat e tij
• Të vërejmë dhe të përforcojmë sjelljet pozitive në mënyrë konkrete
• Të vendosim kufij të qartë dhe të qëndrueshëm
• Të ruajmë qetësinë në situata sfiduese, duke i dhënë model rregullimi emocional

Këto veprime të thjeshta, të zbatuara në mënyrë të vazhdueshme, forcojnë lidhjen me fëmijën dhe krijojnë bazë të shëndetshme për zhvillimin e tij emocional dhe social.

03/02/2026

Sjellja e fëmijës është komunikim, jo “sjellje e keqe”.
Pas çdo reagimi fshihet një nevojë, një emocion apo një vështirësi që fëmija ende nuk di ta shprehë me fjalë.

Kur e kuptojmë shkakun e sjelljes dhe veprojmë në mënyrë të qëndrueshme, krijojmë bazë për ndryshime afatgjata veçanërisht kur ka bashkëpunim të ngushtë me familjen.